در خانهٔ خودم به همسایه ناسزا گفتم و او شنید؛ آیا میتواند شکایت کند؟
متن پرسش
دیوار آپارتمانها نازک است و صدا بهراحتی شنیده میشود. روزی در خانهٔ خودم به همسایهٔ دیوار به دیوار ناسزا گفتم و او شنید. بعداً مرا دید و گفت شنیدم چه گفتی و از تو شکایت میکنم. آیا میتواند در این شرایط شکایت کند؟
پاسخ وکیل
طرح شکایت حق هر شخصی است و کسی نمیتواند مانع آن شود؛ پرسش واقعی این است که چنین شکایتی به نتیجه میرسد یا نه. در جرم توهین، خطاب قرار دادن شخص عنصر تعیینکننده است. اظهاراتی که در فضای خصوصی و بدون قصد خطاب به شخص بیان میشود و بهطور اتفاقی به گوش او میرسد، معمولاً از مصادیق توهین قابل تعقیب شناخته نمیشود. اثبات نیز مانع جدی دیگری است. شنیدن صدا از پشت دیوار، بدون شاهد یا مستند دیگری، بهسختی میتواند مبنای محکومیت قرار گیرد. با این حال دو نکته را در نظر داشته باشید. نخست اینکه اگر رفتار تکرار شود یا به شکلی درآید که آشکارا متوجه همسایه و به قصد آزار او باشد، ارزیابی متفاوت خواهد بود. دوم اینکه اگر همسایه از گفتوگو فایل صوتی تهیه کرده باشد، وضعیت تغییر میکند، هرچند اعتبار چنین ضبطی خود محل بحث است. صرفنظر از جنبهٔ حقوقی، ادامهٔ این وضعیت معمولاً به پروندههای متقابل و طولانی میان همسایگان میانجامد؛ حل موضوع از مسیر گفتوگو یا شورای حل اختلاف به سود هر دو طرف است.

پاسخدهنده
محسن عاقل میر رضایی
وکیل پایه یک دادگستری